Ngā tikanga whakauru me ngā ture whakamahi Enrolment terms and conditions

Me whakamana e Te Kura te mauhanga eke paetae o te ākonga tae noa ki tēnei wā, mā te whakapā atu ki tōna kura o mua. Me whakakī e te tumuaki, e te kaiako akomanga rānei o te kura o mua tētahi kōtaha mātauranga ākonga mēnā ka hiahiatia. Mēnā i ākona te ākonga ki te kāinga, me tuku te whānau i ngā taipitopito. Kei raro iho nei te tauākī tūmataiti e whakamārama ana ko wai ka whai wāhi ki ēnei mōhiohio. Mēnā he pātai āu, tēnā whakapā mai ki a mātou.

Ko tā tēnei tauākī he whakamārama i ngā mōhiohio ka kohia e Te Aho o Te Kura Pounamu (Te Kura) mō ngā tāngata kāore i te mahi ki Te Kura me tō mātou tukanga.

He aha mātou i kohi mōhiohio whaiaro ai

Ka kohi a Te Kura i ngā mōhiohio whaiaro mai i ngā ākonga, ngā whānau me ētahi atu tāngata mō te kaupapa matua, arā, hei kaiwhakarato mātauranga, tae atu ki te whakauru ākonga me te tuku whakaako me te ako. Me kohikohi hoki a Te Kura i ngā mōhiohio whaiaro kia ū ai ki te Ture Mātauranga me te Whakangungu 2020 me ētahi atu whakaritenga a te Manatū Mātauranga. Ka whakamahia ēnei mōhiohio mō:

• te whanaketanga mātauranga me te whakawhanaketanga whānui o te ākonga
• te whakahaere i ngā ngohe o te kura
• te whakarite kia hāngai tika ā mātou ratonga ki tōna kaupapa, ā, ka tukuna i runga i ngā paerewa mātauranga, me te tiaki hoki i te haumaru o ngā ākonga me ngā kaimahi.

Ngā mōhiohio whaiaro ka kohia e mātou

Ka kohi mātou i ngā mōhiohio whaiaro mō ngā huarahi maha, tae atu ki:

Te wā ka whakaratoa mai ana ki a mātou hei tauira i te wā o te tukanga whakauru, ka whakauru mahi ana ngā ākonga, ka whakaoti ana i ētahi atu pepa me ngā tirohanga tauanga.

Mai i ngā rōpū kiritoru (i te nuinga o te wā, me whai whakaaetanga) – hei tauira, ina whiwhi mātou i ngā pārongo mō te kokenga me ngā paetae o tētahi ākonga mai i tōna kura o mua, i mua tonu i tana whakauru ki Te Kura

Ka waihanga ana ngā pārongo whaiaro mā te whakamahi i ā mātou pūnaha me ngā ratonga, “hei tauira”, ina whakamahi ngā ākonga i tā mātou Pūnaha Whakahaere Ako (My Te Kura), ā, ina whakamahi rānei tētahi i tā mātou paetukutuku, i tā mātou whatunga ahokore rānei

I ngā wāhi o Te Kura e whakahaerehia ana ngā kāmera CCTV (ka tohua te tohu kei hea ngā wāhi e whakahaerehia ana). Ko tā te mahi o ngā kāmera CCTV he whakahaumaru i ngā kaimahi me ngā manuhiri, he aukati hoki i ngā mahi taihara. He āwhina hoki ki te kite me te hopu taunakitanga mēnā ka mahia tētahi hara, ā, kia āhei hoki ki te aromatawai me te whakautu wawe ki ngā maiki ina hiahiatia ngā ratonga ohotata. Ko ngā whakaahua ka hopukina, ka tirohia anake i raro i ngā āhuatanga kua whakaaetia e te Āpiha Tūmataiti o Te Kura, e hāngai ana ki te Kaupapahere Tūmataiti.

Tā mātou toha i ngā mōhiohio whaiaro

Ka āhei pea te kura ki te tuku mōhiohio whaiaro ki ētahi atu rōpū tuatoru mēnā e pā ana taua mōhiohio ki te mātauranga, te hauora, te oranga, te haumaru rānei o te ākonga, i te wā e whakauru ana, i muri hoki i te whakauru ki Te kura. Ko ēnei rōpū kiritoru ko:

• ngā tari kāwanatanga pērā i Te Tāhuhu o te Mātauranga, te Mana Tohu Mātauranga o Aotearoa, te Tari Arotake Mātauranga, Oranga Tamariki me Te Manatū Whakahiato Ora
• ngā kura me ngā kura kaupapa e neke atu ana, e hoki mai ana rānei ā mātou ākonga, he rēhita urungarua rānei mō te whakaakoranga
• ngā kaiwhakarato mātauranga tuihono kua whakaaetia e te Komiti Mātauranga o Te Kura hei rauemi mātauranga whaihua hei tāpiri atu ki āna ake akoranga.

Te whakarato mōhiohio ki ngā kaiwhakarato mātauranga tuihono

Kei te piki haere te āwhina a Te Kura kia āhei ai āna ākonga ki te toro atu ki ngā momo kaiwhakarato mātauranga tuihono e tuku ana i ngā hōtaka me ngā rauemi whaihua mā ngā ākonga. Kua hoahoatia ēnei pae mō Te Marautanga o Aotearoa me te NCEA, ā, ka tūtohu a Te Kura i ēnei pae ki ā mātou ākonga nā te mea ka tuku rauemi ako hei tautoko, hei whakapiki ake i ngā akoranga a Te Kura. Ka whakapau kaha a Te Kura ki te whakaū he kaha, he pakari hoki ngā kaupapa here tūmataiti a ēnei kaiwhakarato, ā, he haumaru rātou ki te tiaki i ngā raraunga whaiaro.

Ka tukuna pea te ingoa o te ākonga, te tau tuakiri, me te wāhitau īmēra me te wāhitau īmēra o te mātua/kaitiaki o te ākonga, ki ngā kaiwhakarato tuihono hei āwhina i te rēhitatanga ki ā rātou pae. Mā te tuku tono whakauru, ka whakamana ngā ākonga i te kura kia tuku i ēnei mōhiohio whaiaro ki ngā rōpū kiritoru, e ai ki tēnei tauākī tūmataiti.

Mēnā he pātai, he āwangawanga, he whakahoki kōrero rānei ā ngā ākonga mō ēnei kaiwhakarato mātauranga tuihono, ngā pae, te tukanga rēhitatanga rānei, me tuku īmēra ki curriculum@tekura.school.nz.

Ngā mātua me ngā kaitiaki – te āhei ki te uru ki ngā mōhiohio

I raro i te Ture Mātauranga me te Whakangungu 2020 me te Ture Mātauranga o ngā kura poari (School Boards) te Ture Whakatika 2022 me tuku pūrongo ngā kura ki ia ākonga o te kura me ō rātou mātua, kaitiaki rānei mō te kokenga me ngā paetae o te ākonga.

I raro i te Ture Tiaki Tamariki 2004, ko ngā kawenata, ngā mana, ngā tika me ngā kawenga o te mātua, o te kaitiaki rānei, ko te whakatau i ngā take mātauranga, ahakoa e noho ana te tamaiti ki te kaitiaki, kāore rānei. Me whai tahi ēnei kawenata, mana, mōtika me ngā kawenga e ērā atu kaitiaki o te tamaiti.

Ka toha a Te Kura i ngā mōhiohio e hiahiatia ana e te ture ki ngā mātua me ngā kaitiaki, tae atu ki ngā kaitiaki kāore e noho tahi ana me te tamaiti. Ka pakeke haere te tamaiti, ka kaha ake tōna mārohirohi me tōna māramatanga, ka nui ake te aro a Te Kura ki ōna whakaaro mō te nui o ngā mōhiohio e hiahia ana ia ki te tiritiri, ki a wai, me te auau o te tuku.

Ngā mōhiohio whaiaro mō te ākonga

I raro i te Ture Tūmataiti 2020, ko ngā mōhiohio whaiaro katoa e puritia ana e Te Kura mō tētahi ākonga — haunga ngā mōhiohio e pā ana ki tōna kokenga me tōna Paetae— ka taea anake te tuku ki te ākonga, ki tōna māngai whaimana rānei, pērā i tētahi rōia mō te tamaiti kua tohua e te Kōti Whānau. Ka tukuna noa ngā mōhiohio whaiaro mō tētahi ākonga ki tētahi atu rōpū, tae atu ki ngā mātua me ngā kaitiaki, mēnā kua whakaae ā-tuhi te ākonga, ā, ki te whakaaetia rānei e te Ture Tūmataiti, e ētahi atu ture rānei kia tukuna i raro i tētahi whakaritenga motuhake.

Ngā mōhiohio whaiaro mō te whānau me ētahi atu tāngata

I raro i te Ture Tūmataiti 2020, ko ngā mōhiohio whaiaro mō ngā mātua, ngā kaitiaki me ētahi atu tāngata e puritia ana e Te Kura, ka taea anake te tuku ki taua tangata, ki tōna māngai whaimana rānei. Ka tukuna noa ngā mōhiohio whaiaro ki tētahi atu rōpū mēnā kua whakaae ā-tuhi te tangata, ā, ki te whakaaetia rānei e te Ture Tūmataiti, e ētahi atu ture rānei kia tukuna i raro i tētahi whakaritenga motuhake.

He kōrero mō tā mātou pupuri me te tiaki i ngā mōhiohio whaiaro

Ka whakamahi pea a Te Kura i ngā kaiwhakarato ratonga kiritoru hei rokiroki i ngā mōhiohio whaiaro, ā, hei whakarato hoki i ngā ratonga mō mātou. Ko te tikanga, tērā pea ka whakawhitia ngā mōhiohio whaiaro ki ētahi atu whenua, kāore i Aotearoa, ā, ka āhei hoki te uru atu ki aua mōhiohio mai i aua whenua.

E mōhio ana a Te Kura, kei a mātou te kawenga mō ngā mōhiohio whaiaro e puritia ana e mātou, ahakoa kei hea i te ao. Ki ngā wāhi ka taea e mātou, ka tuku noa mātou i ngā mōhiohio whaiaro ki ngā whenua e tika ana ngā ture tūmataiti (pērā i Aotearoa, Ahitereiria, te Tōpūtanga o Ūropi rānei). Heoi anō, ki te kore e taea tēnei, ka whai mātou i ngā tikanga tōtika kia mātua whakarite ai ka taea e ngā kaiwhakarato ratonga kiritoru e whakamahia ana e mātou te whakatutuki i ō mātou paearu tūmataiti me te haumaru.

Ka pupuri a Te Kura i ngā mōhiohio whaiaro mō te wā anake e hiahiatia ana e mātou hei whakatutuki i ā mātou herenga kirimana, ō mātou painga tika, hei whai hoki i ā mātou herenga ā-ture, tae atu ki te whakaritenga kia pupuri mōhiohio i raro i te Ture Mauhanga Tūmatanui 2005.

Ahakoa kei hea ngā mōhiohio whaiaro e rokirokitia ana, ka whai mātou i ngā tikanga tōtika hei whakarite kia tiakina, kia kore e ngaro, kia kore hoki e uru, e whakarerekētia, e whakamahia, e whakaputaina rānei e te hunga kāore e whaimana ana.

Te tono kia uru atu / kia whakatikaina ngā mōhiohio whaiaro

Kei te tangata te mōtika ki te uru atu, ā, ki te tono hoki kia whakatikaina ngā mōhiohio whaiaro e puritia ana e Te Kura.

Ko ngā tono kia uru atu, kia whakatikaina hoki ngā mōhiohio e pā ana ki te kokenga me te paetae o tētahi ākonga, me tuku atu ki tōna kaimanaaki (kaitohutohu ako), ki tōna kaiako, ki tōna kaiāwhina rānei.

Ko ngā tono kia uru atu, kia whakatikaina hoki ngā mōhiohio e pā ana ki te whakauru o tētahi ākonga, ki ōna taipitopito whakapā rānei, ki ngā taipitopito whakapā hoki o ngā mātua, ngā kaitiaki me ētahi atu tāngata, me tuku atu ki Te Puna Manaaki mā te īmēra atu ki hub@tekura.school.nz.

Ko ērā atu tono katoa kia uru atu, kia whakatikaina rānei ngā mōhiohio whaiaro, me tuku ā-tuhi atu ki te Āpiha Tūmataiti o te kura mā te īmēra ki privacy@tekura.school.nz.

Mēnā he āwangawanga ōu mō te āhua i kohia, i tukatuka rānei ō mōhiohio whaiaro e mātou, whakamōhiotia mai kia taea ai e mātou te whakatika taua take. Ki te kore e taea e mātou te whakatau ō āwangawanga, ka taea hoki e koe te tuku amuamu ki te Tari o te Mana Mātāpono Matatapu o Aotearoa mā:

• Te waea atu ki 0800 803 909
• Te whakaoti i tētahi pepa amuamu ā-tuihono ki www.privacy.org.nz

Te pātuhi rānei ki te Tari o te Kaiwhakahaere Tūmataiti, Pouaka Poutāpeta 10-094, Te Terrace, Te Whanganui-a-Tara 6143, Aotearoa.

Mēnā ko te kaitirotiro kua tohua i te tono, kua tohua rānei i muri mai, ka mutu, ehara ia i te mātua, i te kaitiaki, i te kaiwhāngai rānei o te ākonga, me mātua:

• mōhio ki te tangata kua tohua hei kaitirotiro mā te ākonga
• whakapono ka taea e taua tangata te ākonga te āta manaaki. He tangata tika, he tangata pono hoki hei kaitirotiro mā te ākonga, ā, kāore e tūpono he mōrearea ki te haumarutanga o te ākonga
• kāore e mōhio ki tētahi mea e kore ai taua tangata e hāngai hei kaitirotiro mā te ākonga (tae atu, engari kāore e herea ki ngā hara taihara o mua). Ko te whakaae ki te Tauākī Whakapuakanga i roto i te tono whakaurunga ākonga e whakaū ana i ēnei.

Me whakarite a Te Kura ko ngā mahi e tukuna ana mō te aromatawai, nā te ākonga ake aua mahi. Me mātua whakarite te ākonga, te kaitirotiro rānei o tētahi ākonga e whakauru ana ki te whai i Te Mana Tohu Mātauranga o Aotearoa, kia mārama rātou / te ākonga, nāna ake ngā mahi e tukuna ana mō te aromatawai. Ka āhei ki te whakamahi i ngā pūmanawa kite tārua whānako (plagiarism) mō ngā mahi katoa e tukuna ana mō te aromatawai.

Ko te tikanga o tēnei:

Ka whakaae te ākonga ki te tuku i āna ake mahi mō te aromatawai. Mēnā e mahi ana i runga tuihono i te taiao ako ā-tuihono o Te Kura (My Te Kura), ka whakaae te ākonga ki tētahi tauākī motuhēhēnga i te tīmatanga o ia akoranga. Ka whakamaharatia hoki te ākonga ki ngā paearu motuhēhēnga mō ngā mahi aromatawai katoa i te wā ka tukuna.

I roto i ngā akoranga e ahu atu ana ki Te Mana Tohu Mātauranga o Aotearoa, tērā pea ka hiahiatia tētahi kaitirotiro mō ngā ngohe aromatawai. Ka āhei te kaitirotiro ki te uru atu ki ēnei, ka tukuna rānei ki a ia; me mahitahi me te kaitirotiro, me whakaoti i raro i ngā tikanga whakamātautau, ā, me whakahoki ngā aromatawai kua oti ki Te Kura e te ākonga mā te pouaka waihotanga kua whakaritea i My Te Kura. Me whakaoti te ākonga i te tauākī motuhēhēnga kei runga i te tuihono, ā, me tuku hoki i te ingoa o tōna kaitirotiro me tō rāua hononga, i te wā e tuku ana i te ngohe aromatawai ki te pouaka waihotanga kua whakaritea i My Te Kura.

Ka whai tonu taua tukanga mō ngā whakamātautau whakaharatau hei tautoko i tētahi tono tohu kounga pūkē; me tutuki ngā tikanga whakamātautau i ngā paearu a NZQA, arā, me whai kaitirotiro whakamātautau motuhake, kāore he hononga ki te ākonga me tōna whānau. Me whakamana te tuakiri o te kaitirotiro me tōna hononga ki te ākonga e tētahi tangata e mōhiotia ana he tangata whaimana i roto i te hapori. Me āhei te kaitirotiro whakamātautau ki te uru atu ki te tuihono, ki te tikiake me te whakahaere hoki i te tuku o ngā whakamātautau. Ko te whakaae ki te Tauākī Whakapuakanga i roto i te tono whakauru o te ākonga e whakaū ana i tēnei.

Ko te Whakaaetanga Whakamahi ICT a Te Kura e whai ake nei hei tiaki, hei whakahaumaru hoki i ngā ākonga kua whakauru ki Te Kura. I te wā e whakamahi ana i te ICT, kāore pea e taea e Te Kura te tātari, te ārai rānei ngā rauemi katoa kia tika katoa ai. Hei aratohu mō te whānuitanga o ngā rauemi ka whakaarohia e Te Kura e hē ana, haere ki te paetukutuku a Netsafe. Nō reira, kei a koe te haepapa kia:

• Kaua e āta uru atu ki aua rauemi
• Kaua e tohatoha i aua momo rauemi mā te tārua, tā, īmēra, pōhi ki te ipurangi, mā ētahi atu huarahi hoki
• kaua e whai wāhi atu ki ētahi rauemi kāore e pai ana.

Me whakamahi noa koe i ngā ICT a Te Kura mō ngā kaupapa e pā ana ki ngā mahi o te kura, ā, kaua rawa e whakamahi mō tētahi āhuatanga, tētahi huarahi rānei e whara ai ētahi atu. Mēnā ka mōhio koe, ka tūpono rānei tō uru ki ētahi rauemi kāore e tika ana i runga i ngā ICT a Te Kura, me wawe te tuku pūrongo atu ki tō kaiako. Kei a Te Kura te mōtika ki te aroturuki i āu whakawhitinga kōrero, āu mahi, āu raraunga hoki e pā ana ki ngā hangarau whakawhitiwhiti kōrero. Ko te whakaae ki te Tauākī Whakapuakanga i roto i te tono whakauru o te ākonga e whakaū ana i tēnei.

Tērā pea ka hiahiatia a Te Kura ki te whakakore, ki te here rānei i te whakaurunga ki ngā akoranga i ngā wā katoa. Mēnā ka whakauru koe ki tētahi akoranga ka whakamutua, ka herea rānei te whakaurunga i muri mai, ka whakapā atu mātou ki a koe kia kōrero mō ētahi atu kōwhiringa ako. Titiro ki tā mātou aratohu kōwhiringa akoranga e pā ana ki ngā pārongo hou mō ngā akoranga e wātea ana, me ngā rauemi, ngā taputapu me ngā pukapuka me whai mō ia akoranga.

Tirohia te Kōwhiri | Choice 2026 o tā mātou aratohu kōwhiringa akoranga

Ka āhei ngā ākonga me ā rātou tāngata tautoko ki te kōrero mō ō rātou hiahia ako me ngā nawe ngā me kaimahi o Te Kura. Mēnā kāore e taea ngā nawe te whakatau, he tukanga nawe ā-ture tā Te Kura. E mōhio ana a Te Kura me noho haumaru, me tautoko hoki te tangata e tuku nawe ana, ā, mā te tuku nawe, kāore te ākonga e pāngia kinotia.

Pānuitia tā mātou tukanga nawe

Tērā pea ka tono ētahi akoranga kia hoko koe i āu ake rauemi, i ngā taputapu / oro/ataata, i ngā pukapuka hoki. Mēnā kei runga tuihono tāu akoranga, me whai koe i tētahi rorohiko me te hononga ki te ipurangi. Kia āhei ai koe ki te whakamahi i ngā rauemi oro/ataata, me whai wāhi koe ki ngā taputapu e tika ana hei purei, hei whiwhi rānei i aua rauemi. Tērā pea me whai koe i ētahi momo rauemi me ētahi taputapu hoki mō ērā atu akoranga.

Tirohia tā mātou aratohu kōwhiringa akoranga mō ngā pārongo hou e pā ana ki ngā akoranga e wātea ana, me ngā rauemi tae atu ki ngā taputapu e hiahiatia ana mō ia akoranga.

Tirohia te Kōwhiri | Choice 2026 o tā mātou aratohu kōwhiringa akoranga

Ko te nuinga o ngā akoranga a Te Kura e wātea ana mā te ipurangi, ā, ka whakamahi rānei i ngā rauemi tuihono. Me whai wāhi koe ki tētahi rorohiko me te hononga ipurangi kia taea ai te whakauru ki ēnei akoranga. Tēnā, me mātua whakarite mēnā e whai āheitanga ana koe, e tika ana rānei koe mō tā mātou hōtaka āwhina rorohiko kawekawe me te tūhonohono i mua i te whakauru ki tētahi akoranga tuihono.

Ākonga ukiuki me ngā ākonga rangatahi pakeke

Kāore he utu whakauru mō ngā ākonga kua tutuki i a rātou ngā paearu whakauru pūtea a Te Tāhuhu o te Mātauranga.

Tirohia tā mātou whārangi whakauru mō te nui o te Utu Whakahaere Akoranga me ngā Utu Akoranga onāianei.

Ākonga Pakeke

Ka utaina he Utu Whakahaere Akoranga mō ia akoranga mō ngā whakaurunga pakeke katoa. Me utu katoatia tēnei i te wā e whakauru ana, ā, kāore he utu harangote. Kāore te Utu Whakahaere Akoranga e whakahokia i muri i te otinga o te tukanga whakaurunga.

Ngā ākonga ka utu

Ka utaina he utu akoranga mō ia akoranga, hōtaka rānei. Me utu katoa tēnei i te wā e whakauru ana, ā, kāore e taea te utu harangote. Ka utaina he utu haurua-tau mō ngā ākonga e whakauru ana i muri i te 30 o Pipiri.

Ka whakahokia mai te 80% o ngā utu akoranga kua utua e te ākonga utu, mēnā ka tae mai te tono kounu i mua i te paunga o te marama kotahi, i muri i te whakaaetanga o te tono whakauru. Ko ngā whakahokinga moni mō ngā tono whakakore ka tae mai i tua atu i te wā kotahi marama, ka waiho mā te Kaiwhakahaere o te Ākonga me te kaitautoko Whānau e whakatau, ā, ka āta whakaaro noa ihotia mēnā ka whakaaturia he āhuatanga motuhake.

Ākonga ukiuki

Ka āhei ngā ākonga ukiuki ki te noho tonu hei ākonga tae atu ki te mutunga o te tau kia mutu ai te kura, e eke ai te ākonga ki te 19 tau te pakeke. Ko te noho tonu hei ākonga kei te āhuatanga o te whakatutuki a te ākonga i ngā paearu āheitanga kua whakatauria e Te Tāhuhu o te Mātauranga. Ki te kore koe e whakahoki mahi ia wā, ka tangohia koe i te rārangi ingoa.

Ākonga rangatahi taipakeke

Ka noho tonu pea ngā ākonga rangatahi taipakeke hei ākonga tae noa ki te mutunga te tau kia mutu ai te kura, e eke ai te ākonga ki te 19 tau te pakeke. Ko te noho tonu hei ākonga kei te āhuatanga o te whakatutuki a te ākonga i ngā paearu āheitanga kua whakatauria e Te Tāhuhu o te Mātauranga. Ki te kore koe e whakahoki mahi ia wā, ka tangohia koe i te rārangi ingoa.

Ākonga pakeke

Ko te roanga o te whakauru o te ākonga ka haere tonu tae noa ki te otinga o ngā aromatawai, tae noa rānei ki te mutunga o te tau maramataka — ko tēhea rānei e tae wawe ana. Ki te kore koe e whakahoki mahi ia wā, ka tangohia koe i te rārangi ingoa. Me utu he utu whakahaere akoranga anō mēnā e hiahia ana koe ki te whakauru anō ki te whakaoti i tētahi akoranga, ki te whakauru rānei ki tētahi akoranga hou.

Ngā ākonga kei tāwāhi

Ka āhei ngā ākonga ukiuki me ngā ākonga rangatahi pakeke ki te noho whakauru tonu tae noa ki te mutunga o te tau kia mutu ai te kura, e eke ai te ākonga ki te 19 tau te pakeke. Ko te noho tonu hei ākonga kei te āhuatanga o te whakatutuki a te ākonga i ngā paearu āheitanga kua whakatauria e Te Tāhuhu o te Mātauranga. Ki te kore koe e whakahoki mahi i ia wā, ka tangohia koe i te rārangi ingoa.

Ākonga kōhungahunga

Ka āhei ngā ākonga kōhungahunga ki te noho tonu tae noa ki te wā ka eke te ākonga ki te ono tau te pakeke. Ko te noho tonu hei ākonga kei te āhuatanga o te whakatutuki a te ākonga i ngā paearu āheitanga kua whakatauria e Te Tāhuhu o te Mātauranga.

Ākonga urungarua

Ko te roanga o te whakauru o te ākonga ka haere tonu tae noa ki te otinga o ngā aromatawai, tae noa rānei ki te mutunga o te tau maramataka — ko tēhea rānei e tae wawe ana. Tērā pea ka tonoa he utu akoranga anō mēnā e hiahia ana koe ki te whakauru anō ki te whakaoti i tētahi akoranga, te whakauru rānei ki tētahi akoranga hou.

Ka taea ngā whakamātautau mō ngā paerewa aromatawai ā-waho te mahi ki tāwāhi anake mēnā kua tutuki i a koe ngā whakaritenga e whai ake nei. Me:

• noho koe ki waho o Aotearoa i te wā o ngā whakamātautau NZQA i Aotearoa (i te nuinga o te wā mai i te tīmatanga o Whiringa-ā-rangi tae atu ki te tīmatanga o Hakihea ia tau)
• kua whakauru mā tō mātou tomokanga ākonga ukiuki ki tāwāhi, mā te tomokanga ākonga utu rānei ki tāwāhi, ā, kei te ako i ngā kaupapa NCEA e toru, neke atu ranei i tērā
• ka taea te whakatutuki i ngā paearu a NZQA mā te whai kaitirotiro whakamātautau motuhake, kāore e whai hononga ki te ākonga, ki tōna whānau rānei. Me whakamana te tuakiri o te kaitirotiro me tōna hononga ki te ākonga e tētahi tangata e mōhiotia ana he tangata whaimana i roto i te hapori.

Tuhipoka: kāore tēnei e whaipānga ki ngā ākonga o Kuki Airini, o Niue rānei
Tuhipoka: hei te Oketopa ngā whakamātautau o tāwāhi tū ai, ā, ka whakarite a Te Kura
Tuhipoka: kāore e āhei ngā ākonga ki te mahi i te whakamātautau karahipi tāwāhi o Aotearoa

Ko ētahi tauira o ngā tāngata whaimana i te hapori he:

• rōia e mahi tonu ana
  
• rata/rata niho
• ngā kaumātua/minita o te hāhi, temepara, whare karakia Ihirama, whare karakia Hūrae rānei
• Te Ope Kātua o Aotearoa
• Pirihimana me ngā āpiha kāwanatanga.

Ākonga utu, whai wātea whakaako ki te kāinga

Me pupuri te mātua/kaitiaki ā-ture o te ākonga i te mana whakahaere o te aronga mātauranga whānui, tae atu ki te manaaki ākonga, e ai ki ngā whakaritenga mō te hunga kua whakawhiwhia ki tētahi whakaaetanga whakawātea i te whakaurunga ki tētahi kura rēhita.

Ngā ākonga ka utu me tētahi kura

Me pupuri te kaiwhakarato whakauru ākonga i te mana whakahaere o te aronga mātauranga whānui katoa, tae atu ki te manaaki ākonga, e hāngai ana ki ngā whakaritenga o Te Tāhuhu o te Mātauranga.